Takeshi Saji jest japońskim kowalem w trzecim pokoleniu i certyfikowanym Tradycyjnym Mistrzem Rzemiosła, działającym w Takefu Knife Village w Echizen. Znany z noży myśliwskich, rękojeści w stylu zachodnim i wyjątkowych noży kuchennych, pracuje z wymagającymi gatunkami stali, takimi jak VG-10, R2, Shirogami i Aogami Super. Jego najbardziej rozpoznawalnym dziełem jest Rainbow Damascus, w którym warstwy stali nierdzewnej, miedzi, mosiądzu i brązu tworzą charakterystyczny wzór suminagashi, ceniony przez kolekcjonerów na całym świecie.
Takeshi Saji Dorastał w rodzinie kowali i spędzał całe dnie w warsztacie, obserwując, jak jego ojciec, podobnie jak jego ojciec przed nim, dzięki wielkim umiejętnościom i ciężkiej pracy przekształcał kawałek stali w zachwycający wyrób rzemieślniczy – nóż. Wieczorami uczęszczał do szkoły kształcącej kowali (razem z przyszłymi kowalami Kato-san, Kitaoka-san i innymi), gdzie zdobywał teoretyczną wiedzę na temat kucia i metalurgii. Dlatego już od dzieciństwa wiedział, że pewnego dnia również zostanie kowalem. Nawet dziś, mając ponad osiemdziesiąt lat, nigdy nie ogląda się za siebie.
Takeshi Saji (1948) jest jednym z najwybitniejszych mistrzów kowalstwa w Japonii. W 1992 roku otrzymał oficjalny tytuł „Tradycyjnego Mistrza Rzemiosła”, prestiżowe wyróżnienie przyznawane wyłącznie najlepszym rzemieślnikom w Japonii. Jest kowalem w trzecim pokoleniu, a jego warsztat znajduje się w Takefu Knife Village w Echizen, gdzie wykuwa noże wspólnie z dwoma uczniami. W okresie spadku popytu na ręcznie wykonywane, kute wyroby Saji znalazł niszę, produkując najwyższej klasy noże myśliwskie, które sprzedawano w Japonii i za granicą. Aby nadać im swój charakterystyczny styl, oprócz starannie dobieranego drewna wykorzystywał także rogi zwierząt do wykonywania rękojeści, a z czasem stał się w regionie czołowym ekspertem w dziedzinie rękojeści typu zachodniego. Yu Kurosaki i inni mistrzowie ze spółdzielni Takefu również doskonalili pod jego kierunkiem swoje umiejętności.
Później rzemieślnicze noże kuchenne ponownie zyskały popularność. Zawsze gotowy na dostosowanie się i zmiany, Saji-san ponownie skupił się na wytwarzaniu noży kuchennych w 2007 roku. Jego pierwsze wyroby noszą ślady solidności, pozostałość po ogromnym doświadczeniu w produkcji noży outdoorowych, podczas gdy dziś jego noże należą do najbardziej poszukiwanych na świecie, głównie wśród kolekcjonerów i prawdziwych koneserów, którzy podziwiają jego dbałość o wykończenie i głód innowacji. Poczynił ogromne postępy w kuciu ostrzy noży kuchennych, a biorąc pod uwagę liczbę jego występów w specjalistycznych czasopismach i rosnący popyt na jego noże, nie wygląda na to, by w najbliższym czasie zabrakło mu pracy.
Nabywcy jego noży uważają go za fascynującego, głównie ze względu na jego nieograniczony entuzjazm do eksperymentowania z nowymi kształtami i materiałami oraz opracowywania oryginalnych technik. Nie boi się podejmować wyzwań i preferuje stale, z którymi trudno się pracuje, takie jak VG-10, R2, Shirogami i Aogami Super. Jego noże Rainbow Damascus są niezwykle pożądane i wymagają specjalnego rodzaju laminowania, opracowanego po raz pierwszy przez samego mistrza Sajiego - ostrze wykonano z kilku warstw stali nierdzewnej, które przeplatają się z dodatkowymi warstwami brązu, miedzi i mosiądzu. Dzięki unikatowemu wzorowi suminagashi i zapierającemu dech w piersiach pięknu wyróżnia się spośród innych ostrzy damasceńskich.
Powyższe zdjęcia wykonano podczas naszej wizyty w kuźni w Wiosce Noży Takefu w Echizen w Japonii. Fotograf: Mitja Kobal.
Słowniczek:
Suminagashi: „Pływający atrament” to określenie oznaczające marmurkowanie, które po raz pierwszy pojawiło się w Japonii w 12ty wieku.
Wioska Noży Takefu: spółdzielnia należąca wspólnie do małych kowali z miasta Echizen w Japonii, skąd pochodzi wielu mistrzów kowalskich.
